هر سال که محرم از راه میرسد، عطر آش جو نذری در کوچهپسکوچههای شهر میپیچد. یادم میآید چند سال پیش، وقتی برای اولین بار تصمیم گرفتم برای نذری محرم آش جو بپزم، حس و حال عجیبی داشتم. مادرم همیشه میگفت: «آش نذری فقط با عشق و صبر جا میافتد.» آن شب، توی حیاط خانهمان، دیگ بزرگی گذاشتیم و با کمک همسایهها تا صبح آش پختیم. عطر سبزیهای تازه و جو پرک که توی دیگ قلقل میکرد، هنوز هم توی ذهنم مانده. حالا میخواهم همان تجربه و فوتوفنهایی که در این سالها یاد گرفتم را با شما به اشتراک بگذارم تا یک آش جو لعابدار و خوشمزه برای نذریتان بپزید که همه را انگشت به دهان کند.

در این مقاله، طرز تهیه آش جو بهصورت قدمبهقدم، مواد لازم، نکات طلایی و حتی جایگزینهای مواد را با شما در میان میگذارم. اگر دنبال آش جو حرفهای هستید که هم لعابدار باشد و هم طعم بینظیری داشته باشد، تا انتها همراه من باشید.
مواد لازم برای آش جو (برای 10 نفر)
برای پخت یک آش جو جا افتاده، انتخاب مواد اولیه باکیفیت حرف اول را میزند. من همیشه از سبزیهای خشک باکیفیت مثل سبزی آش توماناک استفاده میکنم که عطر و طعم بینظیری به غذا میدهد. مواد زیر را آماده کنید:

- جو پرک یا جو پوستکنده: 2 پیمانه (جو پرک برای لعاب بیشتر و پخت سریعتر مناسب است)
- عدس: 1 پیمانه
- لوبیا چیتی یا لوبیا قرمز: 1 پیمانه
- نخود: 1/2 پیمانه
- سبزی آش (تره، جعفری، گشنیز، اسفناج): 500 گرم تازه یا 150 گرم سبزی خشک باکیفیت (مثل سبزی آش توماناک)
- پیاز: 3 عدد متوسط
- سیر: 3 حبه (اختیاری، برای عطر بیشتر)
- کشک: 1 پیمانه (برای تزئین و طعمدهی)
- نعنا خشک: 2 قاشق غذاخوری (برای نعنا داغ)
- روغن یا کره: به میزان لازم
- نمک، فلفل سیاه و زردچوبه: به میزان لازم
- آب قلم یا آب گوشت: 2 لیتر (اختیاری، برای طعم غنیتر)
- پیاز داغ و سیر داغ: برای تزئین
طرز تهیه آش جو قدمبهقدم
پخت آش جو نیاز به حوصله و دقت دارد. اگر این مراحل را با دقت دنبال کنید، نتیجهاش یک آش لعابدار و خوشمزه خواهد بود که همه از آن تعریف میکنند.
قدم 1: آمادهسازی حبوبات
-
از شب قبل، نخود و لوبیا را خیس کنید. این کار باعث میشود حبوبات زودتر بپزند و نفخ کمتری داشته باشند.
-
عدس را جداگانه خیس کنید، چون زمان پخت کمتری نیاز دارد.
-
اگر از جو پوستکنده استفاده میکنید، آن را هم از چند ساعت قبل خیس کنید.
2: پخت پایه آش
-
جو را در قابلمهای بزرگ با 8 پیمانه آب یا آب قلم بریزید و روی حرارت متوسط قرار دهید. اجازه دهید جو بهآرامی بپزد و لعاب بیندازد (حدود 1 ساعت برای جو پرک و 2 ساعت برای جو پوستکنده).
-
نخود و لوبیا را جداگانه بپزید تا نیمپز شوند، سپس به جو اضافه کنید.
-
عدس را بعد از حدود 30 دقیقه به قابلمه اضافه کنید، چون زودتر میپزد.
قدم 3: اضافه کردن سبزی و ادویهها
-
پیازها را نگینی خرد کنید و در روغن تفت دهید تا طلایی شوند. نصف پیاز داغ را کنار بگذارید برای تزئین.
-
زردچوبه و فلفل سیاه را به پیاز داغ اضافه کنید و کمی تفت دهید تا عطرشان آزاد شود.
-
سبزی آش (تازه یا خشک) را به قابلمه اضافه کنید. اگر از سبزی خشک باکیفیت مثل سبزی آش توماناک استفاده میکنید، 10 دقیقه آخر پخت اضافه کنید تا عطر و طعم آن حفظ شود.
-
نمک را در این مرحله اضافه کنید و مرتب آش را هم بزنید تا لعاب بیشتری بیندازد.
4: تزئین و سرو
-
نعنا خشک را در روغن یا کره تفت دهید تا نعنا داغ آماده شود.
-
آش را در ظرف سرو بکشید و با کشک، پیاز داغ، سیر داغ و نعنا داغ تزئین کنید.
- اگر دوست دارید، کمی کشک را با آب آش مخلوط کنید و داخل قابلمه بریزید تا طعم غلیظتری به آش بدهد.

نکات طلایی برای تهیه آش جو لعابدار
-
لعاب بیشتر با جو پرک: جو پرک بهخاطر بافتش لعاب بیشتری به آش میدهد. اگر از جو پوستکنده استفاده میکنید، حتماً آن را چند ساعت خیس کنید.
-
استفاده از آب قلم: آب قلم یا آب گوشت طعم آش را عمیقتر و غنیتر میکند.
-
سبزی باکیفیت: سبزیهای خشک باکیفیت مثل سبزی آش توماناک نهتنها طعم بهتری دارند، بلکه بهراحتی در دسترساند و نیاز به شستن و خرد کردن ندارند.
-
حتما آش را در قابلمهای بزرگ تر از مقداری که در نظر دارید بپزید.
-
حبوبات را از 12 ساعت قبل در آب سرد بخوابانید و در طول این مدت 2 تا 3 بار آبِ آنها را عوض کنید. شعله پخت آش همیشه باید متوسط-زیاد باشد؛ پختن آش روی شعلهٔ خیلی کم باعث میشود آش بد رنگ و آبکی شود.
-
هم زدن به اندازه کلید یک آشِ خوشمزه، زیبا و غلیظ ایرانی است. هرگز در قابلمه آش را نگذارید، چون باعث از بین رفتن رنگ زیبای سبزیها و حبوبات میشود. اگر نیاز بود میتوانید کم کم آبِ جوش اضافه کنید تا ناگهان آش غلیظ نشود و ته نگیرد.

پیاز کاراملی، طعم آش جو را چند لول بالاتر می برد.همیشه از پیازهای کاراملی شده هم داخل آش جو و هم برای تزیین آن استفاده کنید.
جایگزینهای مواد
- بهجای جو پرک، میتوانید از جو پوستکنده استفاده کنید، اما زمان پخت طولانیتر خواهد بود.
- اگر سبزی تازه پیدا نکردید، سبزی خشک آش باکیفیت مثل سبزیهای توماناک جایگزین عالیای است که طعم و عطر فوقالعادهای به آش میدهد.
- بهجای کشک، میتوانید از ماست چکیده رقیقشده استفاده کنید.
پرسشهای متداول
1. آیا میتوانم آش جو را بدون کشک درست کنم؟
بله، میتوانید کشک را حذف کنید یا از ماست چکیده رقیقشده بهعنوان جایگزین استفاده کنید. طعم کمی متفاوت خواهد بود، اما همچنان خوشمزه است.
2. چطور آش جو لعابدارتری داشته باشم؟
از جو پرک استفاده کنید، حبوبات را جداگانه نیمپز کنید و آش را روی حرارت ملایم بپزید. همزدن مداوم هم به لعاب بیشتر کمک میکند.
3. سبزی خشک بهتر است یا تازه؟
هر دو خوباند، اما سبزی خشک باکیفیت مثل سبزی آش توماناک بهخصوص برای نذریهای بزرگ راحتتر است، چون نیازی به آمادهسازی ندارد و عطر و طعم فوقالعادهای به آش میدهد.
4. آیا میتوانم آش جو را فریز کنم؟
بله، آش جو را میتوانید بدون کشک فریز کنید. برای گرم کردن، آن را روی حرارت ملایم قرار دهید و کمی آب اضافه کنید.
خرید از توماناک
حالا که با طرز تهیه یک آش جو جا افتاده و لعابدار آشنا شدید، وقت آن است که مواد اولیه باکیفیت را تهیه کنید. سبزی آش خشک توماناک با ترکیب متعادل تره، جعفری، گشنیز و اسفناج، عطر و طعم بینظیری به آش شما میدهد. به سایت توماناک سر بزنید و سبزی آش باکیفیت را به سبد خریدتان اضافه کنید. با توماناک، آش نذریتان نهتنها خوشمزهتر، بلکه راحتتر آماده میشود!
برای خرید سبزی آش و دیگر محصولات باکیفیت، همین حالا به فروشگاه توماناک مراجعه کنید و تجربه پخت یک آش حرفهای را به خودتان هدیه دهید.